Steenhouwer Bertus Onderwater tovert grote brokken steen om tot prachtige creaties

0
119
schouwerzijl kl cult bertus onderwater

SCHOUWERZIJL – Steenhouwer Bertus Onderwater vervaardigt uit grote brokken steen de meest prachtige creaties. Toch ziet de nuchtere Bertus zichzelf niet als een kunstenaar: ‘Ik ben eerder een ambachtsman. Mijn doel is niet om kunst te creëren, maar om voorwerpen te maken die in de eerste plaats een praktische doelstelling hebben. Ik heb wel aan de kunstacademie in Groningen gestudeerd, maar ik denk dat ik ook goed op mijn plek zou zijn geweest op een ouderwetse vakopleiding waar je een ambacht kunt leren. Maar in de tijd dat ik studeerde waren die al niet meer te vinden in Nederland,’ aldus Onderwater. Toch vond hij op de kunstacademie prima zijn draai: ‘Ik ben gewoon een creatief persoon, dat samengenomen met mijn oplossingsgerichte denkwijze, maakt dat ik goed ben in mijn vak.’

Onderwater is gespecialiseerd in het handmatig hakken van teksten in steen. ‘Daarin komen twee van mijn voorkeuren samen, namelijk letters -als kleine jongen was ik vaak aan het calligraferen- en werken aan het platte vlak. Ik maak niet vaak driedimensionale beelden.’ Wat Onderwater wel veel doet is het maken van grafstenen; dat is de hoofdmoot van zijn werk. ‘Eind jaren ’80 woonde ik op een woonboot in Amsterdam en verdiende ik de kost als postbode. Maar in mijn vrije tijd hakte ik wel eens wat in steen,’ zegt Onderwater bescheiden. ‘In die tijd kwam ik in aanraking met meneer de Ruig, een bekende steenhouwer in Amsterdam. Ik vroeg of ik bij hem aan de slag kon, maar hij was aan het afbouwen, dus dat was geen optie. Hij bracht me in contact met een andere steenhouwer die me de tip gaf om me te richten op het uithakken van letters in steen, omdat daar veel vraag naar was. Dus dat deed ik. In opdracht van andere steenhouwers werkte ik veelal aan teksten op grafstenen en daar heb ik ontzettend veel van geleerd. Rond mijn vijfendertigste kreeg ik voor het eerst het verzoek om een compleet monument te maken, voor de overleden vader van een vriend. En toen mijn eigen vader overleed deed ik dat ook voor hem. Gaandeweg dienden zich steeds meer van dat soort opdrachten aan dus zodoende ben ik me steeds verder gaan ontwikkelen op dat gebied.’

In 1998 richt Bertus Onderwater samen met zijn partner Marian van Dongen, zijn eigen bedrijf op. De ambachtelijke steenhouwerij ‘De Schreef’ is gevestigd op een prachtige locatie in het natuurrijke landschap van het pittoreske Schouwerzijl en bestaat dit jaar alweer vijftien jaar. Om dat te vieren organiseert Onderwater in het weekend van 14 en 15 september de ‘Open Deur Dagen.’ Samen met grafisch vormgever Erik Wong en dichter Renske Sinkgraven zet hij een interessant programma neer onder de naam ‘Schoonheid in steen.’ Maar de Open Deur Dagen hebben een bredere doelstelling dan alleen de viering van zijn vijftien jarige bestaan. ‘Hiermee wil ik tevens het steenhouwen als ambacht voor het voetlicht brengen. Alles gebeurt tegenwoordig machinaal, waardoor het werk verder van de mensen af staat. In het ambacht ben je daarentegen heel basic bezig met het materiaal en werk je samen met de opdrachtgever naar een resultaat toe. De wisselwerking tussen opdrachtgever en uitvoerder is een interessant spanningsveld en dat ontwikkelproces is heel belangrijk in mijn werk. Het geeft me meer voldoening om iets van A tot Z op te bouwen dan wanneer ik alleen maar een bouwpakketje in elkaar hoef te zetten, zoals je tegenwoordig bijvoorbeeld vaak ziet in de bouw. Daarmee doe je het talent van mensen tekort, want dan is het meer productiewerk dan een ambacht. Ook wil ik steen als materiaal onder de aandacht brengen. Mensen denken bij steen vaak direct aan grafstenen, maar je kunt er zoveel meer mee. Het is een blijvend materiaal en het staat voor mij symbool als tegenpool van het vluchtige leven dat men tegenwoordig leidt. Alles moet snel en voor zoveel mogelijk geld. Ik pleit voor werk waar je misschien geen goud geld mee verdient, maar waar je wel elke dag fluitend naartoe gaat.’

 

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here