36.000 kippen vergast en vernietigd na uitbraak vogelgriep in Oldekerk

Besmettelijke variant vogelgriep geconstateerd in Oldekerk

OLDEKERK – Het is de grootste nachtmerrie van ieder pluimveebedrijf; de vogelgriep. Want het kan je zomaar treffen, bleek dit weekend eens te meer bij een pluimveebedrijf in Oldekerk. Nadat zaterdag een aantal kippen ‘zomaar’ dood neervielen in de stallen van het bedrijf werd maandag het hele bedrijf ontruimd. Geen kip die nog levend het terrein af komt, geen mens die zomaar het terrein mag oplopen. Voor de hekken staat woordvoerder Benno Bruggink van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) tekst en uitleg te geven aan iedereen die vragen heeft over de meest recente uitbraak van de vogelgriep die tot dusverre 36.000 kippen het leven heeft gekost.

“Zaterdagavond is hier vogelgriep geconstateerd”, meldt Bruggink. “Kippen vielen zomaar dood neer in de stallen. Dat is vaak hét teken dat het goed mis is en actie noodzakelijk is.” Het is de ondernemer zelf geweest die vervolgens aan de bel trok bij de NVWA. Dat is een verplichting, weet Bruggink. “Maar het vroeg melden is ook in het voordeel van de ondernemer zelf, voor zover men nog kan en mag spreken over een ‘voordeel’. Heel cru gezegd: als er vogelgriep is geconstateerd gaan de kippen sowieso dood. Worden ze niet geruimd, dan gaan ze vanzelf dood. Het is dus niet te verbergen. Na de melding komen wij direct in actie en taxeren wij de situatie.” Daarbij doelt de woordvoerder op het doen van onderzoek naar de variant vogelgriep die is uitgebroken en naar de huidige stand van zaken onder de kippen in de besmette omgeving. “Zodra wij weten om welke variant vogelgriep het gaat –en dat gaat snel, want in dit geval was de uitslag zondagmiddag reeds bekend- schakelen wij direct door”, aldus Bruggink over het proces dat is gevolgd.  “Uit het onderzoek kwam naar voren dat we te maken hebben met de zeer besmettelijke en gevaarlijke H5 variant. Daarop is direct besloten kippen zo snel mogelijk te ruimen.” Hetgeen gisteren (maandag) dus gebeurde. Bruggink: “Wel wordt voor het ruimen gekeken naar hoeveel gezonde kippen er zijn. Deze krijgt het bedrijf vergoed. De zieke kippen worden deels vergoed en de dode kippen worden niet vergoed. Ook hieruit blijkt dat het belangrijk is dat de ondernemer zelf zo spoedig mogelijk de problemen bij ons meldt. Immers en nogmaals, dood gaan de kippen sowieso. Het bedrijf wil er dus snel bij zijn om nog zoveel mogelijk gezonde kippen in de stallen te hebben voordat er geruimd wordt.” Terwijl het gesprek met de woordvoerder voortgaat rijden vrachtwagens met gas af en aan, terwijl mannen in pakken de stallen in en uit lopen. “In deze vrachtwagens zit gas”, duidt hij de inhoud van de opleggers. “De kippen worden vergast, afgevoerd en elders vernietigd.” Zodra de stallen leeg zijn begint het reinigen en het ontsmetten van het bedrijf, waarbij niemand –ook de ondernemer zelf niet- de besmette stallen mag betreden. “Zodra wij denken dat het gevaar is geweken en de stallen niet langer besmettelijk zijn komen er zogenoemde verklikkerkippen”, vervolgt Bruggink. “Deze testkippen wijzen uit of de vogelgriep met succes is verdreven of dat er aanvullende maatregelen nodig zijn.” Ook buiten het bedrijf hebben de nare ontwikkelingen in Oldekerk gevolgen. Binnen een straal van tien kilometer rondom het getroffen bedrijf is een vervoersverbod voor pluimveebedrijven afgekondigd. Dat heeft betrekking op pluimvee, eieren, pluimveemest en gebruikt strooisel. Deze maatregel treft onder meer kippenslachterij Storteboom in Kornhorn. Zij hebben maandag alle slachtactiviteiten moeten staken. Ook bevinden zich binnen een straal van drie kilometer twee andere pluimveebedrijven die momenteel gecontroleerd worden, meldt Bruggink. “Het hoort bij het onderzoek dat wij doen naar de oorzaak, de bron, van de uitbraak. Wij zijn nu op zoek naar waar deze boer zijn kippen vandaan haalt. Zodra wij dat weten, en als blijkt dat de vogelgriep niet verder is verspreid en dit een geïsoleerd geval is, dan kunnen we ontheffingen verlenen en maatregelen versoepelen.” Maatregelen die nu streng worden gehandhaafd en onder meer Storteboom treffen. Daar is het personeel (250 werknemers) naar huis gestuurd, omdat aanvoer van kippen niet langer mogelijk is. “Zo’n bedrijf wil je zo snel mogelijk weer aan het draaien hebben”, stelt Bruggink. “We denken dan ook actief met Storteboom mee over een eventuele corridor –een veilige toegangsweg- waarlangs eventueel kippen aangevoerd kunnen worden. Maar nogmaals, dat is mede afhankelijk van hoe deze situatie zich verder ontwikkelt en wat wij aantreffen bij de andere pluimveebedrijven in deze regio.” Vast staat wel dat de Oldekerker ondernemer zware maanden tegemoet gaat, aldus Bruggink. “Voor zijn gezonde en zieke kippen krijgt hij een vergoeding. Maar het bedrijf ligt wel een aantal maanden stil. Drie maanden zonder inkomsten is voor elke ondernemer een ramp.”

Gemeente leeft mee met betrokkenen

GROOTEGAST – Burgemeester Ard van der Tuuk werd zondagavond rond de klok van 22.30 uur ingelicht over de stand van zaken bij het Oldekerker pluimveebedrijf. Het was Jaap Verhulst die de burgervader van Grootegast inlichtte over de situatie in Oldekerk en de meest recente ontwikkelingen. Verhulst is normaal gesproken regioambassadeur van het ministerie van Economische Zaken in Noord-Nederland, maar treedt in dit soort situaties op als Rijksheer en is daarmee een verlengstuk van de minister in moeilijke tijden of zaken. “Veel meer dan kennis nemen van de situatie en de ondersteunen bij bijvoorbeeld het begeleiden van transporten en het afzetten van wegen kunnen wij als gemeente niet”, stelt Van der Tuuk. “Wel zijn wij als gemeente, en ik als burgemeester, betrokken bij de bedrijven en de medewerkers die dit treft. Wij zijn ongerust en leven mee. Mochten de getroffen bedrijven mijn komst op prijs stellen, dan zal ik daar zeker langs gaan. We informeren daarnaar op dit moment.”