Bert Swart vertrekt naar Midden-Drenthe: “Zuidhorn heeft voor altijd een plekje in mijn hart”

 

ZUIDHORN – Als donderslag bij heldere hemel was daar opeens het bericht: burgemeester Bert Swart verlaat Zuidhorn. Op 3 juli wordt Swart geïnstalleerd als burgemeester van de gemeente Midden-Drenthe. Plotseling, maar niet verrassend. Immers, met de herindeling op komst is het de bedoeling dat de vier zittende burgemeesters van de Westerkwartiergemeenten plaats maken voor een nieuw gezicht. “Dit om een zuivere start te waarborgen”, om met de woorden van de vertrekkende burgemeester te spreken. De ‘pas’ 60-jarige Swart is jong genoeg om nog een burgemeesterstermijn van zes jaar te volbrengen, dus is dit de uitgelezen mogelijkheid om als burgemeester de pensioengerechtigde leeftijd te halen.

“Met de herindeling op komst ben je onbewust toch aan het kijken wat je daarna gaat doen”, legt Swart uit. “En dit was een hele mooie kans in een prachtige gemeente, die zomaar op mijn pad kwam. Eind vorig jaar was Midden-Drenthe al op zoek naar een nieuwe burgemeester, maar tussen de sollicitanten bevond zich niet die ene droomkandidaat.” De eerste vacature was overigens ook aan de aandacht van Bert Swart zelf ontsnapt. “Nee, ik heb dat destijds niet meegekregen”, lacht hij. “Maar toen zij recent de vacature voor de tweede keer plaatsten viel mijn oog er wel op.” Mede dankzij een ‘weekendje weg’ dat hij samen met zijn vrouw kreeg aangeboden van hun zoon kende Bert Swart de omgeving van Midden-Drenthe. “Samen met Paula en de hond ben ik daar geweest en hebben we veel van de omgeving gezien. Prachtig. En dan zie je dus die vacature.” Getwijfeld heeft hij niet, vertelt Swart. “Nou, voor het werk hoef ik hier niet weg. Ik voel me ongelooflijk thuis in Zuidhorn, wat een schitterende gemeente is met geweldige inwoners. Feit is echter wel dat er voor mij –als burgemeester- na 1 januari 2019 geen ruimte meer is. Als je dan op je zestigste nog zo’n kans krijgt in zo’n mooie gemeente, dan moet je gaan. Dit kon ik niet laten lopen.” Bert Swart spreekt van een kort proces. De sollicitatie mondde uit in twee gesprekken, waarin de burgervader en zijn nieuwe gemeente elkaar vonden. “Na die gesprekken die twee weken geleden zijn gevoerd heeft de gemeenteraad van Midden-Drenthe besloten om hun vergadering naar voren te verplaatsen om zo een snel besluit te kunnen nemen.” Het resultaat werd vorige week direct bekend gemaakt: Midden-Drenthe ziet Bert Swart graag komen als burgemeester. Swart: “Enige snelheid was natuurlijk ook wel gewenst. Begin april zou mijn tweede termijn in Zuidhorn beginnen. Om dan een paar maanden later al te vertrekken zou raar lijken en onwenselijk zijn. Daarom is er in overleg gekozen voor deze constructie die voor alle partijen direct duidelijkheid schept.” Voor de gemeente Zuidhorn betekent dit dat de gemeente in dezelfde situatie terecht komt als Grootegast. Dus met een waarnemend burgemeester die de tijd tot aan de herindeling gaat volmaken. “Ik had het met alle liefde zelf afgemaakt”, vertelt Bert Swart. “Maar goed, je weet niet wat er dan nog op je pad komt en ik wil niet zomaar naar iedere gemeente. De Randstad trekt mij bijvoorbeeld helemaal niet. Net zo als de landelijke politiek mij niet trekt. Ik hou van deze directe vorm van besluiten, de korte lijntjes en het contact met de mensen. Wat dat betreft ben ik een bevoorrecht man, dat ik hier in Zuidhorn burgemeester heb mogen zijn. Net zoals Schiermonnikoog zal Zuidhorn voor altijd een plekje in mijn hart hebben. Paula en ik zullen in de toekomst ook zeker nog eens komen kijken hoe de nieuwe gemeente Westerkwartier het gaat doen.” Swart roemt de sfeer en de gemoedelijkheid van de gemeente waar hij straks na zes jaar en vier maanden afscheid van neemt. “Er wordt veel gerealiseerd in deze gemeente”, vindt de burgemeester. “Zowel door onze organisatie als door de inwoners. Neem nu het hele azc-gebeuren. Dat is echt een hoogtepunt in mijn carrière geweest. Natuurlijk was het moeilijk en natuurlijk was niet iedereen blij met het besluit, maar de manier waarop deze discussie is gevoerd, maakt mij blij. Omwonenden, hoe boos ook, zijn altijd netjes en respectvol gebleven. De raadsleden waren allemaal betrokken en ter plaatse. Zij waren aanspreekbaar voor iedereen en stonden voor hun punt. Dát is ook kenmerkend voor Zuidhorn overigens. Ik ben daar trots op, maar niet verrast.” Niet minder trots is Bert Swart op het feit dat het Middag-Humsterland straks in zijn geheel naar het Westerkwartier komt. “Ook dat was een behoorlijk proces waar wij flink veel tijd en energie in hebben gestoken. Als je dan het uiteindelijke resultaat ziet: ja, dan ben ik daar trots op.” Over de dieptepunten kan de burgemeester korter zijn. “Als je iets niet voor elkaar krijgt of de raad wil het niet, dan moet je verder werken. Andere manieren zoeken om alsnog datgene te realiseren dat je graag gerealiseerd wilt zien. Bij de pakken neerzitten is geen optie. Zakelijk gezien kan ik hier geen dieptepunten opnoemen. Wel dieptepunten op het persoonlijke vlak. Menselijk leed waar ik als burgemeester mee geconfronteerd word en dat me aangrijpt. Maar daarover wijd ik verder niet uit.”

De burgemeester wordt gesteund door een goed college en dito gemeenteraad, vindt hij. Volgens Swart denkt de raad goed mee met het college en is er een fijne samenwerking. “En eensgezindheid”, vult hij aan. “Als geheel trekken we goed met elkaar op, zijn we constructief en willen we het beste voor iedereen. Daarbij moet echter wel aangetekend dat als er dingen gebeuren in de gemeente die niet wenselijk zijn, zoals de situatie met de brug over de Fanerweg, dan gaan we er ook –met z’n allen- met ‘gestrekt been ’ in. Dat laten wij ons hier niet aanleunen.”

“De gemeente Zuidhorn heeft een hele sterke en besluitvaardige organisatie. Dat geldt voor zowel de wethouders als de medewerkers. Ze mogen hier fouten maken en zichzelf ontwikkelen”, om daar op kenmerkende en humoristische wijze aan toe te voegen: “Tenminste, ik hoop dat de mensen dat hier zo ervaren.” Natuurlijk ook aan Bert Swart de vraag waarom hij zich heeft geconformeerd aan de burgemeestersafspraak. De vraag komt duidelijk niet onverwacht. Swart: “Die afspraak zorgt ervoor dat geen enkele inwoner van het Westerkwartier straks het idee heeft dat een andere gemeente wordt bevoordeeld, omdat zij simpelweg de burgemeester hebben geleverd. Deze afspraak houdt het proces zuiver en voorkomt discussie. Wij hebben deze afspraak destijds gemaakt en daar sta ik nog steeds achter. Ik vind het een superdeal.”

In de vensterbank van het kantoor brandt de vuurtoren van Schiermonnikoog. Het eiland  waar Bert Swart met veel plezier burgemeester is geweest. “Deze vuurtoren brandt altijd”, vertelt hij. “Schiermonnikoog is een belangrijk onderdeel van mijn leven. Datzelfde geldt voor Zuidhorn. Deze gemeente heeft voor altijd een plekje in mijn hart.” Nog tweeënhalve maand voordat Bert Swart vertrekt naar Midden-Drenthe. Op weg naar zijn volgende klus. “Het vuur brandt weer”, geeft de burgemeester aan. “En dat is niet omdat ik hier uitgeblust ben. Zuidhorn zit middenin een herindeling. We moeten rekening houden met Leek, Grootegast en Marum. Dat houdt in dat je bewegingsvrijheid beperkt is. In Midden-Drenthe ligt alles weer open, er zijn mogelijkheden en er liggen kansen.” Midden-Drenthe zocht een ervaren burgervader en heeft deze gevonden in Bert Swart. Swart zocht een laatste mooie uitdaging en krijgt deze in Midden-Drenthe. Het is een perfecte match, maar wel eentje met jammerlijke gevolgen voor Zuidhorn. De gemeente raakt een uitstekend burgemeester kwijt en gaat –in navolging van Grootegast- het herindelingsproces in met een waarnemend burgemeester.