Burgemeesters Ard van der Tuuk en Leontien Kompier van Vlagtwedde ruilen van troon

 

Vlotte vergaderingen en gebakjes en een perfect staaltje teamwork

GROOTEGAST/VLAGTWEDDE – Afgelopen week ruilde de burgemeester van Grootegast, Ard van der Tuuk, van plaats met de burgemeester van Vlagtwedde, Leontien Kompier. Twee dagen lang liepen de burgemeesters mee op voor hen minder bekende grond, om te kijken hoe het er aan toegaat in andere gemeenten. Dit initiatief van de Powerbroezers, een collectief van aanstormend talent binnen de Provincie Groningen, moet helpen bij het verbinden van gemeenten en het vergaren van kennis en kunde over het besturen van een gemeente.

Leontien Kompier is sinds september 2009 burgemeester van Vlagtwedde. Ze heeft het naar haar zin tijdens de eerste dag van de burgermeesterruil. Dat is ook niet zo verwonderlijk. Het weer zit mee –er schijnt een lekker najaarszonnetje – en het programma is gevarieerd. Zo staan er vanmiddag twee musea en een theater op het programma. ‘Dat is natuurlijk wel erg leuk’, zegt Kompier. ‘Op een standaard dag als burgermeester kom je niet zo snel op één dag bij musea en theaters, maar vandaag wel.’ Niet alles is nieuw voor Kompier, die ’s ochtends bij het echtpaar Luinstra te Doezum over de vloer kwam. Zij vierden hun diamanten huwelijk. ‘Zulke bezoeken heb ik in de gemeente Vlagtwedde natuurlijk ook heel vaak. Ik vond het wel leuk dat de familie het helemaal niet erg vond dat ik langskwam om ze te feliciteren. Zij vonden het juist grappig dat een burgemeester uit een andere gemeente een bezoek bracht.’

De eerste indruk van Grootegast is dan ook positief. ‘Het is hier heel gemoedelijk en ik word overal hartelijk ontvangen. Ik heb vandaag al twee gebakjes op, kun je nagaan!’, lacht Kompier. ‘De sfeer is hier gewoon goed. Neem nu de lunch die verzorgd wordt door De Zijlen. Zo’n organisatie hebben wij in Vlagtwedde niet en dat is bijzonder.’ Een burgermeesterruil is natuurlijk een bijzondere aangelegenheid, maar dat betekent niet dat de burgemeester van Vlagtwedde het niet druk heeft vandaag. ‘We hebben een vol programma en ik moet eerlijk zeggen dat dit intensiever is dan een standaard dag als burgemeester van Vlagtwedde.’ Voorafgaand aan de burgermeesterruil hield Kompier één overleg met Ard van der Tuuk, waarin ze bespraken wat ze graag van elkaar wilden weten en wat belangrijk was. ‘We keken vooral naar hoe wij een verbinding konden leggen tussen het Westerwold en het Westerkwartier. Ik ben benieuwd wat hier uit komt.’

De ruil geeft Kompier een bijzondere inkijk in de gemeente Grootegast, waar ze anders niet vaak komt. ‘Vlagtwedde en Grootegast zijn twee uitersten in de provincie Groningen qua afstand. Desondanks vind ik de ruil erg nuttig. Colleges in andere gemeenten houden zich veelal bezig met dezelfde dingen als wij, maar doen sommige dingen toch net wat anders. Op die manier kun je van elkaar leren.’ Zo valt de snelheid van de vergaderingen op. ‘Er wordt hier vlot vergaderd. Althans, vlotter dan in Vlagtwedde. Daar lopen vergaderingen vaak uit, maar hier niet.’

De gemeente Vlagtwedde kan dus lering trekken uit de manier van vergaderen in Grootegast, al ziet Kompier ook punten waarbij dit juist andersom is. ‘Wij zijn in de gemeente Vlagtwedde al een jaar bezig met een herindeling en de gemeente Grootegast begint hier binnenkort ook mee. Omdat wij al een jaar verder zijn, kunnen wij tips geven over het versoepelen van zo’n herindeling’, meent Kompier. ‘Een herindeling kan vrij hectisch zijn, zeker met de aankomende verkiezingen.’ Het grote verschil tussen de herindelingen aan beide kanten, is dat Vlagtwedde dit met één andere gemeente doet namelijk Bellingwolde, en dat de gemeente Grootegast met liefst drie andere partijen gaat herindelen. Volgens Kompier is dit niet per se een nadeel. ‘Je zou denken dat het makkelijker gaat met slechts één andere partij, maar meerdere partijen geven weer een andere dynamiek. Ik denk dat de partijen dan meer bereid zijn om compromissen te sluiten.’ Kompier, die het duidelijk naar haar zin heeft in Grootegast, denkt ook even aan haar collega in Vlagtwedde. ‘Hij treft een mooie streek met aardige mensen aan. Ik denk dat het hem zeer gaat bevallen in Vlagtwedde.’ Ze kreeg gelijk.

De troon van burgemeester Leontien Kompier in Vlagtwedde is burgemeester Ard van der Tuuk zelfs uitstekend bevallen. Een bijzonder leerzame ervaring, vond hij het bezoek aan het Groningse plaatsje in de andere uiterste hoek van de provincie. ‘Een sterk staaltje teamwork’, noemde hij de samenwerking op het gemeentehuis aan de Dorpsstraat 1 in Sellingen.

Van elkaar leren was het doel. Kansen zoeken voor de Noordelijke economie. Een bodem vinden voor economische samenwerking om het bestuurlijk vermogen te vergroten. Van der Tuuk was vooral nieuwsgierig naar de manier hoe zijn collega’s in Vlagtwedde omgaan met het herindelingscircus. “Vlagtwedde fuseert op 1 januari 2018 met Bellingwedde en wordt Westerwolde. Ze zijn voorloper met de herindeling. Van de ervaringen die zij hebben, kunnen wij een hoop leren.”

Ard van der Tuuk en Leontien Kompier zijn niet de eerste burgemeesters die voor even ruilden van gemeente. Burgemeesters Pieter Smit van Oldamt en Koos Wiersma van De Marne keken afgelopen zomer al even bij elkaar in de keuken. Het ritje door de landerijen naar Vlagtwedde zorgt ervoor dat je als burgemeester wel heel ‘zen’ aankomt, moet Van der Tuuk vast gedacht hebben. De kronkelende weggetjes naar het westelijk deel van de provincie bezorgen een rustgevend gevoel. De gemeente liggen ieder in het andere uiterste puntje van de provincie. “Haha, oost-west. Klopt. Maar het gevoel dat vooral overheerste was: goh, wat lijkt het eigenlijk allemaal op elkaar.”

De burgemeester van Grootegast is blij dat hij juist bij Vlagtwedde op bezoek mag. Omdat de gemeente al in januari fuseert, kan hij wel wat leermomenten gebruiken. Van der Tuuk kreeg een bomvol programma voorgeschoteld: hij schoof aan bij een overleg met het college, raad en de Stuurgroep van de herindeling op het gemeentehuis van Wedde waar de laatste fase van de fusie besproken werd, bezocht de BRP straat bij het COA in Ter Apel, kreeg een rondleiding door Kloosterboerderij Bleyendael Sellingen en het vestingstadje Bourtange. Op de tweede dag van de ruil werd hij uitgebreid bijgepraat over Cittaslow, het prestigieuze Italiaanse keurmerk waarover Vlagtwedde beschikt. Dat wordt toegekend aan gemeenten die uitblinken op het gebied van leefomgeving, landschap, streekproducten, gastvrijheid, milieu, infrastructuur, cultuurhistorie en behoud van identiteit. Dat lijkt Van der Tuuk ook wel wat. Probleem is alleen dat Cittaslow gemeenten niet meer dan 50.000 inwoners mogen hebben en het toekomstige Westerkwartier er 62.000 telt. “Nu hoeven we niet per se een Cittaslow gemeente te worden, maar er zitten aspecten in waar we zeker iets mee kunnen. Een mooi voorbeeld is hoe er om gegaan wordt met recreatie en toerisme. Samen wordt gekeken naar sterke punten van de gemeente en hoe ze die samen kunnen uitdragen. Zo van: welke landschappen hebben we? Wat zijn belangrijke elementen? En hoe brengen we die aantrekkelijke elementen gezamenlijk onder de aandacht?  Dat gezamenlijke vind ik zo mooi, dat is de kracht. MKB-bedrijven zijn belangrijk voor onze gemeenten. Zij houden de economie in stad. En natuurlijk, Westerwolde heeft een stadje als Bourtange, maar het Westerkwartier heeft ook veel moois te bieden. Daar kunnen we wat mee. ”

Nu is het natuurlijk eenvoudiger om twee gemeenten samen te voegen dan een huwelijk te sluiten met vier gemeenten met ook nog eens het Middag-Humsterland. Maar toch. Voor Van der Tuuk een leerzame ervaring. “Vlagtwedde doet alles in gezamenlijkheid. Brengen dingen tot stand met het hele team. Ook jonge ambtenaren lopen mee. Het is goed dat daar oog voor is. Vlagtwedde en Bellingwedde hebben al ervaring met collega’s van twee gemeenten die samen iets moeten regelen. Ook is in een draaiboek opgenomen hoe de voortgang van het hele proces wordt bewaakt. En waar de knelpunten zitten, ook heel interessant. Van die schat aan ervaringen kunnen wij een hoop leren. Het is me echt uitstekend bevallen. Een heel goed initiatief wat mij betreft!”