Stampvol RodenburgTheater ziet enerverend Lijsttrekkersdebat

‘Wie zegt dat de gemeentelijke politiek niet leeft?’

LEEK – Het was druk afgelopen week in het Rodenburgtheater. Het theater in Leek was het decor voor het Grote Lijsttrekkersdebat, georganiseerd door de Krant en de Streekkrant. Zo’n driehonderd belangstellenden zagen hoe negen lijsttrekkers de degens kruisden. Een enerverende en informatieve avond, waarop kiezers een (nog) beter beeld konden krijgen van de partijen en waar zij voor staan. Tijdens de debatavond kwamen er vier grote onderwerpen in de nieuwe gemeente Westerkwartier naar voren. Daarnaast konden de partijen zichzelf middels een twee minuten durende pitch profileren.

Zondagopenstelling

Eén van de hete hangijzers in de nieuwe gemeente Westerkwartier, is de zondagopenstelling. Waar men in de gemeente Leek wél gewoon op zondag open mag, is dat in Zuidhorn niet het geval. Nu er een nieuwe, grotere gemeente ontstaat, zal binnen die gemeente een keuze moeten worden gemaakt over de openstelling. Behalve de ChristenUnie, waren de meeste partijen vóór de zondagopenstelling. Hielke Westra (CDA) liet weten hier niet enthousiast over te zijn, maar vindt dat zijn partij reëel moet zijn. Peter Holsappel (ChristenUnie) pleit ervoor om vast te houden aan de zondagsrust. ‘Zou er iemand zijn die aan het einde van zijn leven zegt: “ik wou dat ik meer op zondag gewinkeld had”? Het is goed dat er een dag is om rust te houden. Dat vind ik belangrijker dan winstmaximalisatie.’

Harry Stomphorst (Sterk Westerkwartier) pareerde door te zeggen dat voor sommige mensen winkelen ook rust is. Klaas-Wybo van der Hoek (GroenLinks) vindt het standpunt van de ChristenUnie niet van deze tijd. ‘Het wereldbeeld van de ChristenUnie is sympathiek, maar de wereld verandert. Consumenten hebben ook de zondag nodig om te winkelen. Dat laat overigens onverlet dat jet het gesprek met de winkeliers aan moet gaan over wat zij precies willen.’ Tanja Haseloop (VVD) vindt dat winkeliers altijd zelf moeten kunnen bepalen wanneer en hoe laat ze open gaan.

Woningnood in het Westerkwartier 

De woningnood in het Westerkwartier baart menig politicus zorgen. Ondanks dat er op verschillende plekken flink gebouwd wordt, is de woningnood nog steeds groot. Kan de gemeentelijke politiek hier een rol in spelen? Hielke Westra (CDA) meent van wel. ‘We willen meer zeggenschap over waar en voor wie er gebouwd wordt’, sprak hij. Harry Stomphorst (Sterk Westerkwartier) sneed de voorrangspositie van statushouders aan. ‘Zij hebben nu een voorrangspositie bij het verkrijgen van sociale huurwoningen. Dat vinden wij niet goed. Wij zien dan liever dat er meer gebouwd wordt.’ Rianne Vos (PvdA) pleitte voor genoeg woningen voor alle inwoners, een standpunt dat iedere partij natuurlijk deelt. Zij meent dat de gemeente wel degelijk kan bijdragen aan het verminderen van de woningnood. ‘Verkoop gronden voor corporaties die sociale huurwoningen willen bouwen, voor een relatief laag bedrag. Op andere gronden kan je als gemeente winst pakken.’ Chris Veeze (50Plus) pleitte – alvast vooruitlopend op het thema ‘duurzaamheid’ – voor huizen met daken ‘op het zuiden’, zodat hier zonnepanelen kunnen worden gemonteerd.

Duurzaamheid en energietransitie

Iedere gemeente in Nederland moet zich de komende jaren gaan richten op verduurzaming. Om te kunnen voldoen aan de klimaateisen die vanuit Den Haag worden gesteld, zal er flink geïnvesteerd moeten worden. Welke rol gaat de gemeente Westerkwartier hierin spelen? Rianne Vos (PvdA) zegt dat verduurzaming geen keuze is en dat de gemeente haar verantwoordelijkheid hierin zal moeten pakken. ‘Iedereen moet daarin mee kunnen doen, ook de gezinnen met een smallere beurs’, stelt zij. Roger van ’t Land (D66) meent dat verduurzaming ingrijpend zal zijn voor het landschap. ‘Maar we gaan het er samen met de inwoners over hebben.’ 50Plus gaf aan tegen zonneparken op vruchtbare landbouwgrond te zijn.

In het debat gaf Ytsen van der Velde (VZ Westerkwartier) aan dat verduurzaming wat hem betreft zowel geld als landschap mag kosten. ‘Dat wil niet zeggen dat we het land vol zetten met windmolens. Kleine windmolens zijn wat ons betreft geen probleem, maar grote windmolens zien wij liever op zee.’ Tanja Haseloop (VVD) gaf aan dat het lastig is om vooruit te kijken. ‘De ontwikkelingen gaan heel snel. Het is onmogelijk om vijf jaar vooruit te lopen, laat staan nog verder.’ Haseloop pleitte ervoor om open te staan voor innovatie en wilde verder niet dat de aanwezigen zich bang laten maken door ‘linkse dromen’. Peter Holsappel (CU) gaf aan dat duurzaamheid meer is dan ‘alleen van het gas af’. ‘Kleine windmolens in het landschap is mooi, maar feit is dat je driehonderd van die windmolens nodig hebt om dezelfde energie op te wekken als een grote windmolen.’ Daarmee deed hij de plannen van VZ – om vooral middels kleine windmolens een slag te maken – af als onmogelijk. Klaas-Wybo van der Hoek (GroenLinks) pleitte voor een warmtefonds. ‘Juist bij de gezinnen die het minder breed hebben, is winst te behalen’, stelde hij. Van der Hoek gaf aan dat het nodig was om draagvlak onder de inwoners te creëren, aangezien verduurzaming druk op de samenleving zal leggen. Volgens Haseloop is het creëren van draagvlak geen punt, wanneer de kosten simpelweg niet te hoog uitvallen.

Zorg en welzijn

Met 41 dorpen wordt het Westerkwartier een omvangrijke gemeente. Voor de leefbaarheid in dorpen, zijn bepaalde voorzieningen ontzettend belangrijk (denk hierbij aan de Poiesz in Tolbert). Tijdens het debat werd de stelling opgeworpen dat de gemeente verantwoordelijk is voor de voorzieningen in de dorpen.  Van der Hoek (GroenLinks) kon zich hier enigszins in vinden. ‘De gemeente is er voor verantwoordelijk om zoveel mogelijk voorzieningen in alle dorpen te houden.’ Harry Stomphorst (Sterk Westerkwartier) vindt dat de gemeente vooral de sportvoorzieningen in stand moet houden. ‘Als het aankomt op scholen, ligt dat moeilijker. En de lokale ondernemer moet zichzelf in stand houden.’ Chris Veeze (50Plus) kwam nog even terug op de aanbesteding van het welzijnswerk in het Westerkwartier. ‘Onbegrijpelijk dat het hier tot een aanbesteding moest komen’, sprak hij. Daarnaast pleitte hij – in het kader van waardig ouder worden – voor een terugkeer van bejaardentehuizen. Roger van ’t Land pleitte namens D66 voor een zorgcoördinator. ‘Deze had er al moeten zijn, dat had veel problemen kunnen voorkomen.’

Vragenvuur

Na de behandeling van vier grote thema’s in het Westerkwartier, kregen de aanwezigen de kans om de lijsttrekkers zelf aan de tand te voelen. Daarbij ging het onder andere over statushouders in het Westerkwartier. Chris Veeze (50Plus) pleitte ervoor om hen vooral te verwelkomen. ‘Ze hebben ons veel gebracht: bami, nasi en kebab.’ Met deze opmerking kreeg Veeze – al dan niet bedoeld – de lachers op zijn hand. Namens de PvdA brak Rianne Vos een lans voor statushouders en hun positie in het Westerkwartier.

Een andere vraag vanuit het publiek ging over het betalen van belastingen. De inwoners van het Westerkwartier zullen – gemiddeld gezien – meer betalen. Hoe willen de lijsttrekkers haar inwoners tegemoet komen? Hielke Westra (CDA) beloofde zijn best te doen om de onroerendezaakbelasting (OZB) te verlagen. Dit tot goedkeuring van bijna de gehele zaal.

Partijen aan het woord

Alle lijsttrekkers kregen twee minuten om hun partij te laten zien. Peter Holsappel (ChristenUnie) deed dat door een columnist uit deze krant te citeren, die eerder aangaf dat de ChristenUnie een betrouwbare partij is die niet aan ‘vriendjespolitiek’ maar aan ‘vriendenpolitiek’ doet.

Chris Veeze (50Plus) pleitte nog maar eens voor het behoud van dorpshuizen en de aanleg van een rondweg om alle dorpscentra in het Westerkwartier te ontsluiten. Daarnaast wil hij de gemeentelijke lasten voor iedere inwoner verlagen.

Ytzen van der Velde (VZ Westerkwartier) kaartte in zijn pitch het tekort van vier miljoen euro aan, waarmee de gemeente Westerkwartier zal beginnen. Daarnaast wil hij dat de nieuwe gemeente wordt opgedeeld in regio’s, zodat de gemeente dicht bij haar inwoners blijft staan.

In de bijdrage van Sterk Westerkwartier, liet Harry Stomphorst een positief geluid horen. ‘Wie zegt dat de gemeentelijke politiek niet leeft? De zaal zit vanavond stampvol en daar mogen wij heel trots op zijn.’