Zomertrip: Zoutkamp

Plaats: Zoutkamp
Gids: Frieda Buitjes

ZOUTKAMP – Omdat de komkommers inmiddels volop in de schappen liggen, de temperatuur stijgt naar ongekende hoogte én voor veel mensen de vakantie (bijna) begint, gaat de Streekkrant op pad om de leukste trekpleisters in de regio in beeld te brengen. Meer en minder bekende prachtplekjes die de echte toerist en liefhebber gezien móet hebben. Waar moeten we zijn, willen we verzekerd zijn een geslaagd uitje?, willen we weten. Deze week zijn we aanbeland in het voormalige havendorp Zoutkamp.

Zoutkamp is uiteraard één van de bekendste toeristische trekpleisters uit het Streekgebied. Wat heet! Wie kent het voormalige havendorp niet? Waar in vroegere tijden vooral handel werd gedreven en waar men tegenwoordig graag neerstrijkt voor het onbetaalbare uitzicht en de rust die het dorp kenmerkt. We spreken af in het Visserijmuseum aan de Reitdiepkade met onze gids Frieda Buitjes, die niet geheel toevallig vaker nieuwsgierige toeristen het dorp laat zien waar zij geboren en getogen is. Eenmaal buiten het museum gestapt zien we direct wat Zoutkamp is. Aangemeerde toeristen, prachtige jachten, maar ook zeker –en niet in de laatste plaats- schitterende garnalenkotters. “Dit ís Zoutkamp”, weet Frieda zeker. “Vroeger werd hier gehandeld”, vertelt ze al wandelend langs het water, “Al sinds 1800 kwamen de vissers hier, kwam de vis aan wal en werd het vanaf Zoutkamp doorgevoerd naar de andere dorpen in de omgeving.” De binnenhaven is zonder meer een historische plek die met grote precisie in de gaten wordt gehouden door de ‘oude wijzen’ van het dorp. Zij verzamelen zich ’s ochtends om 11.00 uur op het leugenbankje dat uitkijkt over de haven. “Zij lossen hier dan de wereldproblemen op, waarna er klokslag 12.00 uur thuis wordt gegeten. Want dat hoort zo”, zegt Frieda. We lopen vanaf de binnenhaven richting de dijk die in 1877 is gerealiseerd. Frieda: “Vroeger was alles hier nog open water. En vooral de stad Groningen had erg veel last van eb en vloed. Dus toen besloot men hier deze dijk neer te leggen met de sluizen. De haven werd de binnenhaven en buiten de sluizen heette dus de buitenhaven.” De dijk vormt de grens tussen twee werelden die beiden een ontzettend mooi uitzicht bieden. “Het is prachtig om hier op een mooie zomeravond even te zitten en gewoon te genieten. Bovendien is hier altijd wel een zuchtje wind. En dat is zeker lekker op de bloedhete dagen.” De dijk was vroeger tevens de vertrekplaats van de boot naar Schiermonnikoog. “Het was hier druk”, zegt ze. “Veel mensen vertrokken hier richting het eiland. Ook leuk voor ‘onze’ jongemannen trouwens. Zij stonden hier altijd stoer op de dijk de meiden te keuren die langs liepen.” Water en nog eens water. Logisch, want als voormalig vissersdorpje heeft Zoutkamp een rijke historie met water. En een rijk heden, daar juist het water de toeristen naar het dorp trekt. Toch heeft Zoutkamp meer te bieden dan water. We zijn op weg naar de kerk die gebouwd is op de oude vesting in 1836. “Tijdens de Tachtigjarige Oorlog lagen de Spanjaarden hier”, meldt onze gids. “Dit was natuurlijk een belangrijk punt om in handen te hebben. Men had zicht op Friesland én dit was dé waterweg richting Stad.” De Spanjaarden hielden Zoutkamp in hun greep tot 1889 toen Willem-Lodewijk en zijn legertje onder meer bestaande uit watergeuzen een einde maakte aan de Spaanse overheersing. “Vanuit Zoutkamp is vervolgens ook Groningen herovert. Dit is dus een historisch belangrijk stukje dorp”, vindt Frieda. Eens in de vijf jaar wordt de historie nog eens nagespeeld in de ‘Slag om Zoutkamp’. “En één keer in de vijf jaar is ook genoeg”, lacht ze. “De organisatie van het evenement vergt niet alleen veel geld, het is ook een aanslag op de portemonnee van het dorp.” Zoutkamp dus. Toeristische trekpleister bij uitstek met haar mooie haven, schitterende dijk en nostalgisch aandoende dorpscentrum. Zeker voor watertoeristen en – liefhebbers een schitterende bestemming voor een geslaagde zomertrip. Zoutkamp is namelijk niet alleen goed te bereiken per auto of fiets, maar ook zeker via het water.