Ik proat plat

De belt

Eerst even een klein stukje over de grins, Drenthe ien. Op één van mien wandel/struuntochten zag ik n bord met n tekst, woarvan ik docht “hier moet ik meer van wieten.”

Vanuut Cnossen aan t Leekstermeer ging mien tocht over t Bolmertsche Gouw, een fiets/wandelpad. Over t brugje bij t gemoal en dan links over n zandpad langs de Rodervoart. Vlak veurdat je weer op t diekje om t Leekstermeer kommen, zag ik et bord met n tekst woar ik heul nijsgierig van werd: 

Hier ligt het vuil van de stad die wij beschermen. In de verte kun je haar zien, die stad. In drukte ondergedompeld. Maar dat is daar. Je bent nu hier, op een toegedekt verleden. Het is aan jou om het heden te ontdekken. De vogels, de luchten. De ruimte ….

Thuus mor es even googelen. t Mooie stuk natuur wat ik zag, bleek vuilstört ‘De Bolmert’ te weden. Ien 1947 was dit n moerasgebiedje en werd ienricht as vuilstörtploats veur Stad.

t Ofval van Stad werd aanvoerd ien proamen en vervolgens ien putten stört. Der was veul protest tegen dizze manier van doen. Rond 1952 stopte et störten. Ien e vergunning stond dat et ofval ofdekt worden most, mor dat gebeurde niet. De bulten rommel roeken langzoamerhand bedekt met gras en onkruud. Bij de aanleg van t natuurgebied ‘De Onlanden’ werd besloten om dit gebied der buten te holden, et terrein bleek ernstig verontreinigd. Om t aanzicht toch wat te verfraaien werd n gedeelte van e störtploats ofgroaven en overdekt met n leefloag en met gras ienzaait. t Is nou n mooie wildernis en ik had ien e verste verte niet docht dat hier n störtploats was het. As ik aan n störtploats denk dan heb ik de milieustroat aan e Tweemat ien Grootegast veur ogen. Je zien et al van verren, de mooi begroeide grode bulten, met onder de begroeiing, rötzooi van ons allemoal. De noam störtploatst of vuilnisbelt is ienmimiddels vervangen deur ‘Recyclingbedrijf ‘ Bijna al onze rommel wordt omzet noar weer bruukboare grondstoffen. 

Toen ik aan t googelen was noar störtploatsen kwam ik ok ’t Stort’ tegen. Ok dit is nou n natuurgebied. t Leit  aan t Van Starkenborghkanoal tussen Auwerd en Zuudhörn, aan de Spanjaardlaan. t Is ontstoan ien 1964, toen e grond die vrijkwam bij de verbreding van t Van Starkenborghkanoal doar stört werd. De natuur kreeg vrij spel en mocht joarenlang ongestoord zien gang goan. Ok de huidege eigenoar van de 25 hectare grond, let de natuur zien gang goan. 

De omvallen bomen let er mooi leggen, en n koppel rundvee holdt et gras kört. En verder is t een paradies veur vogels en reeën. De eigenoar het wel t plan om van n gedeelte van t gebied n natuurbegroafploats te moaken.

Aan e A7, vlakbij Oostwold hemmen we nog zo’n gebiedje wat ien e joaren ’60 bruukt is as vuilnisbelt.

Een groep mensen uut Oostwold (ECO: Energie Coöperatie Oostwold) hemmen weer n heule andere bestemming veur t gebied bedocht dan de eigenoar van ‘t Stort’. 

Vanwege de ondergrondse vervuiling mag er bij Oostwold, op dit stuk grond nooit n schop toe de grond ien. En der magen zeker gien dieren groazen. Doarom denken de ECO mensen dat dit stuk grond bij uutstek geschikt is as zunnepark. Het zunnepark zal dan wel te zien weden vanaf de A7 en dat is natuurlek lang niet zo mooi as n natuurgebied, mor ja …… 

Vanof de Hoofdstroat ien Oostwold is t zunnepark ok te zien, mor dat is op te lössen deur n rij bomen en struken te poten zodat de panelen aan t zich ontrokken worden.

Veurdat de vuilnis ophoald werd, groeven de mensen op t plattelaand een gat ien e tuun, dat werd asgat of zandgat noemt. As t gat vol zat met ofval werd het weer ofdekt met de grond van t volgende gat.

Der bennen heul veul pietereulielampen ien zo’n gat terechtkommen. Toen er ien dit gebied stroom kwam, wadden de pietereulielampen overbodeg. Grote kans dat er ien verscheidene tunen, veural ien t butengebied, nog van zukse verbörgen “schatten” leggen

t Is mor goed dat we nou n andere manier van ofvalverwerking hemmen aans kriegen we te veul zunneparken, natuurberoafploatsen, groene bulten of zoals bij Wijster, een wielerboan op e VAMberg “Col de Vam”. 

Leneke Struiksma

Mientje: ‘Zand erover, zigst et nooit weer!’