Willem Veenstra leerde pas écht lezen na zijn 65ste

“Leren lezen gaf mij vrijheid”

ZEVENHUIZEN/STREEK – Ongeveer 1,5 miljoen Nederlanders hebben moeite met lezen. Dat is ongeveer 10% van de mensen. In het Westerkwartier is dat ook zo. Het betekent dat hier ongeveer 6.000 mensen laaggeletterd zijn. Meer dan de helft van hen heeft een betaalde baan. De meeste laaggeletterden zijn 50 jaar of ouder. De tweede week van september is de Week van de Lezen en Schrijven, met extra aandacht voor dit onderwerp. Willem Veenstra weet als geen ander wat er verandert als je beter leert lezen en schrijven.

“Ik kom uit Tukkerland”, zo vertelt Veenstra. Hij wordt dit jaar 69 en sinds 11 jaar woont hij in Zevenhuizen. Hij was in zijn leven boer en vuilnisman, maar inmiddels is hij met pensioen. De inwoner van Zevenhuizen knapt graag oude spullen op. Die koopt hij op de rommelmarkt of hij vindt ze langs de weg. Alles wat hij opknapt, verkoopt hij weer. Zo is hij lekker bezig en verdient hij een zakcentje bij. Velen zullen dit niet bijzonder vinden, maar dat is het toch wel.
Veenstra kon namelijk bijna niet lezen en schrijven. Inmiddels heeft hij dit geleerd, omdat hij les krijgt in een Taalhuis in de gemeente Westerkwartier. “Kleine woorden en korte zinnen kon ik wel lezen”, vertelt Willem. “De grote woorden sloeg ik over. Op school moest ik altijd achter in de klas zitten, want daar hadden ze geen last van mij. Maar ik leerde er niet zo veel. Ik ben als kind twee keer hard op mijn hoofd gevallen: een keer met de fiets en een keer op het ijs. Daardoor kon ik een paar maanden niet naar school en dat hielp niet echt”. Na de lagere school ging Willem aan het werk, maar daarbij was het niet noodzakelijk om goed te kunnen lezen of schrijven.

“Ik redde me best redelijk”, gaat de inwoner van Zevenhuizen verder. “Ik hou van muziek luisteren, daarvoor hoef je niet te kunnen lezen. Maar brieven van de gemeente vond ik vaak lastig. Ik besprak dat met mijn begeleider en die zei: ‘Ik ga met je mee naar het Taalhuis’. En zo ben ik hier terecht gekomen. Door de lessen kan ik nu langere woorden lezen. En niet alleen lezen, ik kan ze ook begrijpen. Daardoor heb ik echt een stuk vrijheid gekregen. Ik hoef minder vaak hulp te vragen en dat vind ik fijn”. Veenstra vertelt verder hoe je problemen kunt krijgen als je niet goed kunt lezen. “Bijvoorbeeld als je een brief krijgt dat je naar de tandarts moet. Als je de brief niet leest, ga je er niet heen. Maar je moet wel de rekening betalen. Als je die rekening ook niet leest, krijg je een aanmaning. En daarna een boete. Veel mensen die niet goed kunnen lezen, krijgen zo ook andere problemen”.

Dat Veenstra niet goed kon lezen en schrijven, wist hij eigenlijk alleen zelf. Vrijwel niemand anders was daarvan op de hoogte. “Ik kon mezelf goed redden en ik ben behoorlijk op mezelf”, zegt hij. “Dus zagen anderen het niet”. Toch is Veenstra niet altijd alleen, hij houdt ook van gezelligheid. “Ik zou tegen iedereen wel willen zeggen dat het slim is om te leren lezen. Het kost niks en het is goed voor je. Als je kunt lezen, heb je meer vrijheid, zo zie ik het”. Wensen voor de toekomst heeft hij niet. “Ik neem het leven zoals het komt. Meer geld zou wel makkelijk zijn, maar je wordt er niet per se gelukkiger van”, besluit Veenstra.

Kader:

In de gemeente Westerkwartier zijn te Taalhuizen te vinden in de bibliotheken van Leek, Marum, Grootegast en Zuidhorn. Geïnteresseerden kunnen vrijblijvend binnenlopen. Meer informatie is te vinden op
https://biblionetgroningen.nl/taalhuis-westerkwartier.